Στο τραπέζι των συζητήσεων μπαίνει το ζήτημα των προστίμων για τις εκπρόθεσμες φορολογικές δηλώσεις, μετά από παρέμβαση της Διαρκούς Επιτροπής για την αρωγή της φορολογικής πολιτικής του Υπουργείο Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών.

Στο επίκεντρο βρίσκονται τα πρόστιμα που φτάνουν έως και τα 500 ευρώ ανά παράβαση, ακόμη και σε περιπτώσεις μηδενικών ή πιστωτικών δηλώσεων ΦΠΑ. Το θέμα έχει προκαλέσει έντονες αντιδράσεις στην αγορά, καθώς πολλές επιχειρήσεις θεωρούν ότι παραβιάζεται η αρχή της αναλογικότητας.

Το ισχύον καθεστώς

Σήμερα προβλέπονται:

• Πρόστιμο 250 ευρώ για επιχειρήσεις και επαγγελματίες με απλογραφικά βιβλία
• Πρόστιμο 500 ευρώ για όσους τηρούν διπλογραφικό σύστημα

Τα ποσά επιβάλλονται ακόμη και όταν η εκπρόθεσμη δήλωση ΦΠΑ είναι μηδενική ή οδηγεί σε επιστροφή φόρου.

Για παράδειγμα, επαγγελματίας που καθυστερεί να υποβάλει μηδενική δήλωση ΦΠΑ καλείται να πληρώσει 250 ευρώ, παρότι δεν προκύπτει φόρος προς καταβολή. Στην περίπτωση διπλογραφικών βιβλίων, το πρόστιμο ανέρχεται στα 500 ευρώ.

Διαβάστε επίσης: Δίχτυα σκίασης στα θερμοκήπια

Οι αντιδράσεις της αγοράς

Η συγκεκριμένη πρακτική έχει οδηγήσει σε δεκάδες προσφυγές στη Διεύθυνση Επίλυσης Διαφορών. Πολλές επιχειρήσεις επισημαίνουν ότι τα υψηλά πρόστιμα δημιουργούν σοβαρά προβλήματα ρευστότητας και επηρεάζουν τη δυνατότητα λήψης φορολογικής ενημερότητας.

Η Διαρκής Επιτροπή, που λειτουργεί ως θεσμικός δίαυλος επικοινωνίας μεταξύ του Υπουργείου και των κοινωνικών φορέων, απέστειλε υπόμνημα προς την πολιτική ηγεσία και τον Διοικητή της Ανεξάρτητη Αρχή Δημοσίων Εσόδων, ζητώντας άμεση νομοθετική παρέμβαση.

Ζήτημα αναλογικότητας και αναδρομικότητας

Κεντρικό επιχείρημα της Επιτροπής είναι ότι η επιβολή υψηλών προστίμων σε περιπτώσεις όπου δεν υπάρχει φορολογική ζημία για το Δημόσιο δεν ενισχύει τη συμμόρφωση ούτε υπηρετεί το δημόσιο συμφέρον.

Παράλληλα, τίθεται θέμα νομικής ασφάλειας, καθώς η εφαρμογή αυξημένων προστίμων για παρελθούσες χρήσεις δημιουργεί ζητήματα προβλεψιμότητας των φορολογικών υποχρεώσεων.

Οι προτάσεις που εξετάζονται

Μεταξύ των εισηγήσεων που έχουν τεθεί στο τραπέζι περιλαμβάνονται:

• Πλήρης εξαίρεση των μηδενικών και πιστωτικών δηλώσεων από την επιβολή προστίμου
• Θέσπιση ανώτατου ορίου σε περιπτώσεις πολλαπλών εκπρόθεσμων μηδενικών δηλώσεων
• Μη επιβολή προστίμου όταν ο φόρος που προκύπτει δεν υπερβαίνει τα 100 ευρώ

Στόχος είναι η αποκατάσταση μιας πιο ισορροπημένης προσέγγισης, ώστε οι κυρώσεις να είναι αναλογικές με τη βαρύτητα της παράβασης.

Τι σημαίνει για επιχειρήσεις και επαγγελματίες

Εάν προχωρήσει νομοθετική παρέμβαση, αναμένεται ελάφρυνση για χιλιάδες επαγγελματίες και μικρομεσαίες επιχειρήσεις που βρέθηκαν αντιμέτωπες με υψηλά πρόστιμα για καθαρά τυπικές παραβάσεις.

Οι τελικές αποφάσεις θα καθορίσουν αν θα υπάρξει αναδρομική διόρθωση ή μόνο αλλαγή για το μέλλον. Σε κάθε περίπτωση, το θέμα παραμένει ανοιχτό και αναμένεται να απασχολήσει έντονα το επόμενο διάστημα τη φορολογική πολιτική.